Peygamberler Bize Ne Öğretti?

 Peygamberler Bize Ne Öğretti?
 
İnsanlığın Manevî Rehberleri ve Bize Bıraktıkları Ölümsüz Miras
 
Allah Teâlâ, insanlığı karanlıklardan aydınlığa çıkarmak, hak ile bâtılı ayırmak ve kullarına doğru yolu göstermek için tarih boyunca peygamberler göndermiştir. Onlar sadece ilâhî vahyi tebliğ eden elçiler değil; imanları, ahlâkları, sabırları, mücadeleleri ve yaşayışlarıyla bütün insanlığa örnek olan en seçkin rehberlerdir.
 
Kur'ân-ı Kerîm'de adı geçen peygamberlerin ortak daveti; Allah Teâlâ'nın birliğine iman etmek (tevhid), yalnız O'na kulluk etmek, güzel ahlâkla yaşamak ve insanları hakka davet etmektir.
 
Her biri farklı zamanlarda, farklı toplumlara gönderilmiş; farklı imtihanlarla karşılaşmış, fakat aynı hakikati tebliğ etmişlerdir. Onların hayatı; sabrın, teslimiyetin, adaletin, merhametin, ihlâsın ve takvânın canlı birer örneğidir.
 
Kur'ân-ı Kerîm'de ismi açıkça zikredilen peygamberlerin sayısı 25'tir. Bunun yanında Lokmân, Üzeyir ve Zülkarneyn gibi peygamber olup olmadıkları hakkında farklı görüşler bulunan mübarek şahsiyetler de Kur'ân-ı Kerîm'de örnek gösterilmiştir.
 
Peygamberlerin Hayatından İlâhî Erdemler
 
1-    Hz. Âdem (Aleyhisselâm) – Tövbe ve Mahcubiyet
Hatasını anlayıp pişmanlık duymayı, samimiyetle Allah Teâlâ'nın rahmetine sığınmayı ve tövbe kapısını çalmayı öğretti.
 
2-    Hz. İdris (Aleyhisselâm) – İlim, Çalışma ve Üretim
İlim öğrenmenin, yazı yazmanın, üretmenin, çalışmanın ve helâl kazancın kıymetini gösterdi.
 
3-    Hz. Nûh (Aleyhisselâm) – Sabır, Azim ve Tebliğ
Asırlar süren ağır imtihanlara rağmen yılmamayı, sabretmeyi ve Allah Teâlâ'nın dinini usanmadan tebliğ etmeyi öğretti.
 
4-    Hz. Hûd (Aleyhisselâm) – Tevekkül ve Güven
En zor şartlarda bile yalnız Allah Teâlâ'ya güvenmeyi ve O'na dayanmayı öğretti.
 
5-    Hz. Sâlih (Aleyhisselâm) – İlâhî Emir ve Sınırlara Saygı
Allah Teâlâ'nın emirlerine, koyduğu sınırlara ve ilâhî uyarılarına saygı göstermeyi öğretti.
 
6-    İbrahim (Aleyhisselâm) – Tevhid ve Mutlak Teslimiyet
Şirki reddetmeyi, yalnız Allah Teâlâ'ya teslim olmayı ve O'nun rızası uğruna her fedakârlığı göze alabilmeyi öğretti.
 
7-    Hz. Lût (Aleyhisselâm) – Ahlâk ve İffeti Muhafaza
Toplumsal yozlaşmaya karşı hakkı savunmayı, iffeti korumayı ve her türlü sapkınlıktan uzak durmayı öğretti.
 
8-    Hz. İsmail (Aleyhisselâm) – İtaat ve Sadakat
Allah Teâlâ'nın emrine gönülden teslim olmayı, sabrı, sadakati ve örnek evlat olmayı öğretti.
 
9-    Hz. İshak (Aleyhisselâm) – Şükür ve Bağlılık
Allah Teâlâ'nın nimetlerine şükretmeyi ve O'na bağlı bir hayat yaşamayı öğretti.
 
10-        Hz. Yakup (Aleyhisselâm) – Güzel Sabır ve Tevekkül
Ayrılık ve musibetler karşısında metanetini koruyarak yalnız Allah Teâlâ'ya yönelmeyi öğretti.
 
11-        Hz. Yusuf (Aleyhisselâm) – İffet, Sadakat ve Affedicilik
İffeti muhafaza etmeyi, sabretmeyi ve güç sahibi olduğunda affedici olmayı öğretti.
 
12-        Hz. Şuayb (Aleyhisselâm) – Dürüstlük, Adalet ve Kul Hakkı
Ticarette dürüst olmayı, ölçü ve tartıda adaleti gözetmeyi ve kul hakkına riayet etmeyi öğretti.
 
13-        Hz. Eyyûb (Aleyhisselâm) – Sabır, Şükür ve Teslimiyet
Ağır hastalıklar ve büyük kayıplar karşısında isyan etmeden sabretmeyi, Allah Teâlâ'nın rahmetinden ümit kesmemeyi ve her hâlükârda O'na teslim olmayı öğretti.
 
14-        Hz. Zülkifl (Aleyhisselâm) – Sebat ve Kullukta İstikrar
Ahde vefayı, sabrı, sebatı ve kullukta devamlılığı öğretti.
 
15-        Hz. Musa (Aleyhisselâm) – Hak Uğrunda Cesaret
Zulüm karşısında hakkı haykırmayı, zalime boyun eğmemeyi ve Allah Teâlâ'ya güvenmeyi öğretti.
 
16-        Hz. Harun (Aleyhisselâm) – Kardeşlik ve Hikmetli Davet
Birlik ve beraberliği korumayı, hikmetli konuşmayı ve davada sadık bir yardımcı olmayı öğretti.
 
17-        Hz. Dâvûd (Aleyhisselâm) – Adalet, Şükür ve Emek
Adaletle hükmetmeyi, kendi emeğiyle geçinmeyi, Allah Teâlâ'yı çok zikretmeyi ve nimetlerine şükretmeyi öğretti.
 
18-        Hz. Süleyman (Aleyhisselâm) – Hikmet ve Şükür
Güç ve saltanat sahibi olsa bile adaletten ayrılmamayı, hikmetle hükmetmeyi ve nimetin şükrünü eda etmeyi öğretti.
 
19-        Hz. İlyas (Aleyhisselâm) – Tevhidde Sebat
Putperestliğe karşı yalnız Allah Teâlâ'ya kulluk etmeyi ve tevhid inancına sımsıkı sarılmayı öğretti.
 
20-        Hz. Elyesa (Aleyhisselâm) – İstikrar ve Sadakat
Hak yolda, kullukta ve görevlerinde kararlılıkla yürümeyi öğretti.
 
21-        Hz. Yunus (Aleyhisselâm) – Tövbe ve Ümit
En çaresiz anlarda bile Allah Teâlâ'nın rahmetinden ümit kesmemeyi ve tövbeyle O'na yönelmeyi öğretti.
 
22-        Hz. Zekeriya (Aleyhisselâm) – Samimi Dua
Ümidini kaybetmeden dua etmeyi ve Allah Teâlâ'nın rahmetine güvenmeyi öğretti.
 
23-        Hz. Yahyâ (Aleyhisselâm) – Takvâ, İffet ve Hikmet
Takvâyı, iffeti, hikmetle yaşamayı ve hakikati korkmadan söylemeyi öğretti.
 
24-        Hz. İsa (Aleyhisselâm) – Merhamet ve Tevazu
İnsanlara karşı şefkatli olmayı, tevazu ile yaşamayı ve gönüllere merhametle dokunmayı öğretti.
 
25-        Hz. Muhammed (Sallallahu Aleyhi ve Sellem) – En Güzel Örnek ve Güzel Ahlâk
Kendisinden önceki bütün peygamberlerin güzel hasletlerini en mükemmel şekilde yaşayarak; imanın, ibadetin, adaletin, merhametin, doğruluğun ve güzel ahlâkın en kâmil örneği oldu.
"Ben güzel ahlâkı tamamlamak için gönderildim."
 
Kur'ân-ı Kerîm'de Örnek Olarak Anılan Mübarek Şahsiyetler
26-        Hz. Lokmân (Aleyhisselâm) – Hikmet ve Güzel Nasihat
Oğluna yaptığı hikmet dolu öğütlerle; tevhidi, anne-babaya iyiliği, namazı, iyiliği emredip kötülükten sakındırmayı, sabrı, tevazuyu ve güzel ahlâkı öğretti.
 
27-        Hz. Üzeyir (Aleyhisselâm) – Allah'ın Kudretine Teslimiyet
Hayatı, Allah Teâlâ'nın ölüleri yeniden diriltmeye kadir olduğunu ve O'nun kudreti karşısında hiçbir şeyin imkânsız olmadığını gösteren büyük bir ibret vesilesidir.
 
28-        Hz. Zülkarneyn (Aleyhisselâm) – Adaletli Yönetim ve Gücü Hakka Hizmette Kullanmak
Kendisine verilen imkânları zulüm için değil; adalet, emniyet ve insanların huzuru için kullanmanın örneğini ortaya koydu.
 
Not:
Lokmân (Aleyhisselâm), Üzeyir  (Aleyhisselâm) ve Zülkarneyn (Aleyhisselâm)'ın peygamber olup olmadıkları konusunda İslâm âlimleri arasında farklı görüşler bulunmaktadır. Bir kısım âlimler onların peygamber olduğunu söylerken, çoğunluk bunları salih ve hikmet sahibi kullar olarak değerlendirmiştir. Bu sebeple burada ihtiyatlı bir ifade tercih edilmiştir.
 
Sonuç ve Dua
 
Peygamberler silsilesi, insanlık için sadece tarihî şahsiyetlerden ibaret değildir. Onlar, bugün de yolumuzu aydınlatan manevî rehberler ve hakikatin sarsılmaz temsilcileridir. Darlıkta sabrı, bollukta şükrü, yalnızlıkta tevekkülü, güç sahibi iken adaleti ve her hâlükârda Allah Teâlâ'ya kul olmayı yaşayarak öğretmişlerdir.
 
Cenâb-ı Hak şöyle buyurur:
"İşte onlar, Allah'ın hidayet ettiği kimselerdir. Sen de onların yoluna uy." (En'âm Sûresi, 6/90)
 
Ne mutlu, peygamberlerin izini takip eden; imanını onların imanıyla, ahlâkını onların ahlâkıyla güzelleştirenlere...
 
Allah Teâlâ bizleri; peygamberlerin izinden ayrılmayan, onların imanını, ihlâsını, sabrını, doğruluğunu, merhametini ve teslimiyetini hayatına nakşeden kullarından eylesin.
 
Âmin.